Menu

«Contra o solpor»

Guindárono coma un farrapo vello por riba do valado da canceira. Máis de tres metros de caída que lle deixaron unha das patas traseiras mancada durante case dous meses. Chester fora un cachorro querido e cuberto de afagos e atencións, pero logo fixérase grande de máis e na casa non tiñan moita gana de andaren pendentes dun animal que superaba en tamaño algúns dos seus moradores humanos.

As pelexas por xogar con el acabaron tornáronse obrigadas quendas para baixalo á rúa, que mesmo houbo que poñer por escrito e ben á vista, colgadas no frigorífico, para que ningún dos membros da familia puidese dicir que non sabía que ese día lle tocaba a el facerse cargo do paseo do can e, por tanto, de recoller do chan os seus excrementos brandos, mornos e pestilentes cunha luva e mais unha bolsiña, e logo depositalos na papeleira ou no colector máis próximo.

Pero malia a tentativa de organización, en máis dunha ocasión ninguén se lembrou de darlle a súa volta diaria e o pobre de Chester acabou aliviándose onde puido: na cociña, nalgún dos cuartos ou no baño, onde el sabía que se facían esas cousas, pero eran tan poucas as ocasións en que non estaba ocupado por algún dos cinco exemplares de persoa cos que convivía naquel espazo tan reducido... Entón chegaron as discusións e as reprimendas, uns con outros pero tamén co can, ao que culpaban de comer sen medida, de non facer nada útil, de estragalo todo e de supoñer un gasto maior ca o de calquera deles.

Foi a nai, como sempre acontece, quen lle seguiu prestando un mínimo de atención, pero máis pola obriga e pola súa bondade natural que polo afecto que puidese sentir por aquel labrador de case trinta quilos que aparecía de súpeto por calquera esquina da casa con cara de pena, implorando unhas migallas de cariño. Ela foi tamén a única que nunca lle pegou, pois do resto chegou un momento en que o máximo que podía agardar era que non lle soltasen un couce ou un lapote.

Un día de comezos de verán o home da casa colleu a Chester pola correa e baixouno á rúa. Había meses que iso non acontecía e o can, nos últimos tempos afeito a recear, maliciou que aquela manobra agochaba algunha artimaña na que el acabaría sendo a vítima. Metérono no coche, onde tamén estaba o fillo maior, e o home conduciu máis alá do que Chester nunca fora, cara ao sol do lusco fusco que se aproximaba. Cando o vehículo se detivo viu unha reixa enorme detrás da cal se arremuiñaban ducias de cans de todas as razas e tamaños, ladrando e brincando excitados ante a chegada a deshora daqueles estraños.

O home sacouno do coche e mantívoo agarrado pola correa, mentres o fillo maior despregaba unha escaleira a carón do muro. O pai subiu co can ao lombo ata o chanzo superior, ao tempo que o rapaz termaba da escaleira para que non abanease. Foi entón cando o lanzaron ao outro lado do valado. Na caída, o animal sentiu como un dos ósos da súa pata traseira dereita estalaba, e alí quedou, inmóbil, entre a dor e o medo, rodeado por unha turba que o ulía, o premía e o encirraba mentres os dous homes volvían pregar a escaleira e poñían de novo o coche en marcha.

Ao día seguinte, cando chegaron as voluntarias que se encargaban de atender a canceira, axiña se decataron de que había un novo inquilino, un soberbio labrador de pelo acastañado claro que apenas se movía de a carón do muro que delimitaba o perímetro do terreo. Chamaron pola veterinaria, pero non fixo falta moita revisión para constatar que aquel can tiña unha pata fracturada. Fixéronselle as curas precisas, e logo a médica inmobilizoulle a extremidade danada cunha férula. Chester deixouse facer, porque sabía que aquilo era polo seu ben, e non ladrou nin xemeu a pesar de que ás veces lle doía, sobre todo cando lle endereitaron a pata por completo para que a férula quedase na posición correcta.

Revisando as gravacións da cámara instalada na entrada da canceira, as voluntarias non tardaron en atopar o momento en que se vía o pai e mais o fillo deterse ante o valado para abandonaren o can. Pensaran en todo: traían consigo unha escaleira portátil para poder guindalo por riba do muro, e as placas da matrícula estaban convenientemente cubertas de po para impedir a identificación do vehículo. Malia telo visto xa noutras ocasións, as mulleres non deixaron de sorprenderse pola frialdade con que aquelas persoas que conviviran co animal quen sabe se por meses ou mesmo anos se desfacían agora del e o deixaban alí mancado e sen sequera volver a vista atrás a modo de efémera despedida.

           

Os cans que o recibiran con certa hostilidade o primeiro día acabaron sendo a súa familia nos seguintes meses. Chester nunca compartira espazo con outros animais e aquela vida de manda foi para el unha auténtica descuberta, unha chamada á súa parte salvaxe, obliterada e silenciada pola súa condición de can doméstico. A rápida recuperación da pata mancada e a súa impoñente presenza axiña lle outorgaron un certo status dentro da xerarquía da canceira, e só os machos máis vigorosos eran quen de mandar nun Chester que sentía como aos poucos ía medrando nel o instinto animal ata entón adormecido.

Durante aquel período pelexou, amosou a súa afouteza, desprazou do poder outros machos e pretendeu as femias máis novas, sas e fermosas, con éxito desigual. Foi cruel cos indefensos e submiso cos líderes, pero en ocasións tamén se arrepuxo aos xefes para defender os desvalidos. Ocupou o seu posto no grupo e exerceu a súa función nel como as circunstancias lle recomendaron ou a natureza lle deu a entender. Xerou afectos, xenreiras e mesmo a indiferenza doutros cans, mais sempre avante por ese camiño de revelación da súa propia esencia de ser a un tempo libre e gregario, pese a aquela contorna de encerro e limitacións en que todo o proceso se desenvolvía.

Así transcorreu a vida na canceira ata que un día as coidadoras o levaron á saliña do cuberto que só elas empregaban. Alí estaba unha parella, un home e unha muller algo máis vellos ca os donos da súa existencia anterior. Mirárono longo tempo e mesmo o acariñaron. «Precioso», «magnífico», «mansiño», «é xusto o que buscabamos»... foron algunhas das palabras que a parella lle dirixiu naqueles minutos que pasaron xuntos no cuarto das coidadoras. Logo unha delas colleuno pola correa e levouno ata o exterior do recinto, onde estaba estacionado un todo terreo con remolque. Nos cinco minutos que apenas durou a viaxe, a Chester deulle tempo a comprender que empezaba unha nova xeira.

O primeiro que confirmou foi que aquel home e aquela muller que viñeran buscalo á canceira vivían sós na súa enorme casa. Nin máis persoas nin outros animais compartían aquel espazo inmenso: o seu olfacto non informaba da presenza de máis seres vivos na contorna, alén de insectos, arañas, miñocas, toupas e algún coello. E non era só a vivenda: un enorme terreo arredor garantíalle a Chester unha existencia de benestar e liberdade como nunca experimentara, lonxe das liortas da canceira e das privacións do piso xa case esquecido.

Outra volta non tardou en adaptarse ao ambiente, e aos poucos días era xa dono e señor daquel territorio sen súbditos. A parella apenas estaba na casa, e unicamente pola noite saía uns minutos ao xardín e reclamaba a súa atención, á que o can respondía solícito, pois entendía que aquela vida de luxo dependía da magnanimidade dos seus novos propietarios e da súa mínima correspondencia a tanta regalía.

Algo máis tardou en entender que o «Nico» que de cando en vez lles oía pronunciar ao home ou á muller ía referido a el. Comprendeu que xa non era Chester, e que a nova etapa levaba aparellada tamén un cambio de nome. Non lle importou: tanto lle tiña como o chamasen; e aceptou gustoso a mudanza porque a asociou coa vida de conforto que o destino lle concedera.

Unha caseta no medio do xardín era a súa gorida, e nela nunca faltaba a comida nin a auga, sen ter que rogar nin pelexarse por elas, e axiña soubo tamén que aquela parceliña con area a carón da caseta era o lugar indicado en que facer as súas necesidades para non estragar a herba verdísima que ocupaba o resto do terreo. Só un valado baixo o separaba do campo aberto, apenas metro e medio que podía salvar dun chimpo cando quixer. Pero boa gana tiña o antigo Chester, agora Nico, de botarse fóra daquela súa fortaleza, sabedor como era do que podía agardar un can coma el do mundo e da xente.

Pasaron os meses, talvez algún ano. Pouco lembraba Nico da súa vida anterior na canceira, e moito menos da outra vida, a dos desprezos e as estreitezas no apartamento minúsculo. Non lle custaba representar o seu papel de canciño obediente durante os dez ou quince minutos diarios en que os seus donos o requirían. Acudir á súa chamada, estomballarse diante deles para deixar que lle rañasen o lombo e mover un algo o rabo cando marchaba cabo deles era todo o que tiña que facer a cambio dunha vida de opulencia.

           

Aquela tarde ía calor, malia estar xa próximo o serán, e Nico refrescouse nun dos chafarices que se activaban automaticamente cada certo tempo para a rega do céspede. Non pasara nada especial na xornada, nin tampouco ningún dos días anteriores, que puidese xustificar a decisión, mais aquela tarde o can saltou o valado sen apenas esforzo, empurrándose coas patas traseiras pola parede vertical.

O cheiro era tan forte que podería chegar á canceira cos ollos pechados, pero malia iso permaneceu ben atento todo o camiño, especialmente para evitar aqueles monstros con rodas e xente dentro que pasaban ao seu lado á velocidade do raio. Aquel olor ía incrementándose a medida que se achegaba ao seu antigo refuxio, trotando na dirección contraria á que o sol describía no horizonte. Cando pasou por diante do recinto, os ladridos de ducias de cans que tamén o uliran parecían querer derrubar o muro que os separaba. Mesmo chegou a identificar algúns daqueles sons, os dos compañeiros de reclusión que aínda seguían alí. Ladrou el tamén con forza, cun ouvear primitivo e atávico que nin o propio can sabía que era quen de proferir, só para que os outros cans o escoitasen e o recoñecesen coma un dos seus. Pero o seu destino era outro, así que non se detivo e seguiu a súa viaxe contra o solpor.

A noite pecha colleuno no medio dun monte desde o que se divisaba a luz lene dunha poboación distante. Entón decatouse de que, a pesar da vida incerta que levara, nunca tivera que durmir ao raso; pero non sentiu medo, porque miles de xeracións de devanceiros deixaran gravado nos seus xenes o modo de enfrontarse á escuridade e aos seus perigos. Inquieto e canso a un tempo, repuxo forzas cunha soneca aleuta e continuou camiño coas primeiras luces da mañanciña.

Os aromas, os ruídos, a paisaxe, todo canto o rodeaba íase mostrando cada vez máis familiar, e axiña identificou lugares daquela vida tan distante que parecía vivida por outro, non por el. Para evitar os monstros de ferro que lle pasaban a rentes, cruzaba por onde o facía a pouca xente que ía a pé, e agardaba cando eles tamén se detiñan. Aos poucos, xa co sol ben arriba no ceo, foi achegándose á mole de cemento e vidro en cuxo interior pasara de cachorro a adulto.

O primeiro que o viu foi o fillo maior, o mesmo que acompañara o pai o día que o levaran á canceira. «Mirade, é o Chester!» Ao can arreguizóuselle o pelo da crina ao oír aquela voz, mais sobre todo ao escoitar de novo o seu antigo nome. Non tardou en aparecer o resto da familia; detrás de todos, o pai. Aquelas mans que o lanzaran por riba do valado agora acariñábano. «Demo de can, como carallo faría para chegar aquí?» «A ver, un de vós, que vaia comprar un saco da comida que lle dabamos.» «E auga, traede auga tamén.»

Mentres comía con ansia o penso infame doutros tempos e mergullaba a cabeza no caldeiro que carrexara o fillo máis novo, Chester, de novo Chester, sentiuse máis feliz do que nunca antes se sentira.